Sociale en technische wetenschappen - Derde graad TSO

Situering binnen studiegebied "Personenzorg"
 
 
Tweede graad Derde graad Se-n-Se / 7e jr. / Voorbereidend jr.
Sociale en technische wetenschappen (TSO)
Verzorging-voeding (BSO)
Gezondheids- en welzijnswetenschappen (TSO)
Jeugd- en gehandicaptenzorg (TSO)
Sociale en technische wetenschappen (TSO)
Organisatiehulp (BSO)
Verzorging (BSO)
Animatie in de ouderenzorg (TSO)
Internaatswerking (TSO)
Leefgroepenwerking (TSO)
Tandartsassistentie (TSO)
Voedselbehandeling * (TSO)
Kinderbegeleider duaal (BSO)
Kinderzorg (BSO)
Organisatie-assistentie (BSO)
Thuis- en bejaardenzorg / zorgkundige (BSO)
Zorgkundige duaal (BSO)
  (* = Niet ingericht)
 
Beschrijving van de studierichting "Sociale en technische wetenschappen"
 

De logische vooropleiding is de 2de graad TSO Sociale en technische wetenschappen.

In deze studierichting is, naast een sterk algemene vorming, vooral een menswetenschappelijke en een natuurwetenschappelijke vorming belangrijk.
Biologie, chemie en fysica worden in het laboratorium praktisch toegepast.
Deze vakken krijgen hun toepassing in wat met het leefmilieu en de voeding te maken heeft.
De mens zelf, zijn arbeid en zijn leefomgeving vormen het onderwerp van een doorgedreven studie: gezin en samenleving, hygiëne en gezondheid, economie en recht, welzijn en ontwikkeling, voedsel- en andere levensbehoeften, communicatie en samenwerking, marktgebeuren en verkoop.
De opleiding biedt een brede algemene vorming en leert je hoe de mens functioneert in de samenleving.
Je leert sociale activiteiten organiseren aangepast aan verschillende doelgroepen en contexten.
Ook voor de materiële ondersteuning leer je instaan.
Het technisch aspect uit zich in de praktijk rond voeding gesteund op wetenschappelijke inzichten.

In Sociale Wetenschappen staat de mens en zijn gedrag centraal.
Je verwerft vaardigheden en inzichten in communicatie, verschillende vormen van expressie…
Je leert over sociale contexten en diversiteit binnen de samenleving, leerprocessen (waarneming, geheugen, intelligentie…).
In Sociale Natuurwetenschappen leer je o.a.:
- het schema ‘mens-gedrag en beïnvloedende factoren’ (interne en externe) verduidelijken;
- onderzoeken hoe de lichamelijke, cognitieve en sociaal-emotionele ontwikkeling van de mens verloopt;
- de samenhang van elementen die een rol spelen in het pedagogisch handelen;
- de factoren die het gedrag beïnvloeden in kaart te brengen;
- hoe men als mens deel uitmaakt van de samenleving;
- zijn eigen mogelijkheden verkennen.
In Natuurwetenschappen verwerf je inzichten en vaardigheden via experimenten en praktische opdrachten, gesteund op de theorie.
De basiskennis vertrekt vanuit 3 pijlers: mens (biologie en chemie), milieu (fysica, biologie en chemie) en voeding (biologie en chemie). In natuurwetenschappen komen volgende thema’s aan bod:
- stofwisseling (de cel en weefsel, stofwisseling tussen cellen en milieu);
- koolstofchemie (bindingsmogelijkheden, molecuulstructuur, stofklassen, isomeren …);
- elektrodynamica (elektrische stroom, geleiders en isolators, spanning, stroomsterkte, weerstand, vermogen …);
- biochemie (voedingsmiddelen, fotosynthese, opbouw- en afbraakreacties, aminozuren, structuur van eiwitten, vitamines …);
- elektromagnetisme (magnetische krachten, magnetisch veld, magnetiseerbare en niet-magnetiseerbare stoffen, veldlijnenspectra …);
- homeostase en afweer (hematocrietwaarde, bloeddrukregeling, bloedsuikerspiegel, resussysteem, immuniteit …);
- voortplanting en erfelijkheidsleer (celdeling, voortplanting bij de mens, mendelwetten …);
- evolutieleer (evolutietheorieën, biologische evolutie van de mens …);
- mechanica (rust en beweging, snelheid, versnelling, actie en reactie, energie …);
- geluid en licht (trillingen, golven, spectrum …);
- kernfysica (kernsplijting, kernfusie, isotopen …).

In laboratoriumproeven worden eenvoudige proeven en toepassingen toegelicht.
Je leert de computer en bijhorende software hanteren voor het verwerven van informatie en het verwerken van gegevens.

Let op: Voor de studierichtingen waarin leerlingen met voeding in aanraking komen moeten de leerlingen medisch geschikt zijn bevonden.
Daartoe dient een arts, aangesteld door de onderwijsinstelling, vóór 1 oktober van het betrokken schooljaar of onmiddellijk indien de inschrijving op een later tijdstip plaats vindt, een verklaring van lichamelijke geschiktheid uit te reiken.
Deze verklaring geldt voor de ganse duur van de secundaire studies, tenzij er een aanleiding is (bv. na ziekte) om de geschiktheid te herevalueren.
Voor STW geldt deze verplichting normalerwijze niet, maar het hangt af van de school.
Meer info nodig? Contacteer je school of je CLB!

 
Welke lessen krijg ik in "Sociale en technische wetenschappen" ?

De lessentabel bestaat uit maximaal 36 lestijden per week.

  Lessentabel GO! onderwijs van de Vlaamse Gemeenschap
 

Voor het vak AV Godsdienst / N.C. Zedenleer heb je keuze tussen Anglicaanse godsdienst, Islamitische godsdienst, Israëlitische godsdienst, Katholieke godsdienst, Niet-confessionele zedenleer, Orthodoxe godsdienst of Protestantse godsdienst.

 
Basisvorming  
Aardrijkskunde 1 1
Engels 2 2
Frans 2 2
Geschiedenis 1 1
Godsdienst/Niet-confessionele zedenleer 2 2
Lichamelijke opvoeding 2 2
Nederlands 3 3
Wiskunde 2 2
Keuzegedeelte  
Biologie, Toegepaste biologie 2 2
Huishoudkunde, Opvoedkunde 9 9
Muzikale opvoeding 2 -
Plastische opvoeding - 2
Toegepaste biologie 2 2
Toegepaste chemie 3 3
Toegepaste economie 2 2
Toegepaste fyscia 1 1
Complementair gedeelte  
Vakken vrij in te vullen door de school 2 2
 
  Lessentabel Gesubsidieerd Vrij Onderwijs
 

Als er voor een vak twee getallen vermeld worden met een koppelteken, betekent dit: links staat het minimum aantal lesuren, rechts staat het aantal lesuren waar de voorkeur van het VVKSO naar uitgaat. De school kiest vrij hoeveel lesuren ze organiseert.

 
Basisgedeelte  
Aardrijkskunde 1 1
Engels 2 2
Frans 3 3
Geschiedenis 1 1
Godsdienst 2 2
Integrale opdrachten 5-8 5-8
Lichamelijke opvoeding 2 2
Natuurwetenschappen 4-5 4-5
Nederlands 4 4
Sociale wetenschappen 4-5 4-5
Wiskunde 3 3
 
  Lessentabel Gesubsidieerd Officieel Provinciaal Onderwijs
 

Voor het vak Godsdienst / NC Zedenleer heb je de keuze tussen Anglikaanse, Islamitische, Israëlitische, Katholieke, Orthodoxe, Protestantse Godsdienst of NC Zedenleer.

 
Basisgedeelte  
Aardrijkskunde 1 1
Engels 2 2
Frans 2 2
Geschiedenis 1 1
Godsdienst/Niet-confessionele zedenleer 2 2
Lichamelijke opvoeding 2 2
Nederlands 2 2
Wiskunde 2 2
Keuzegedeelte  
Maatschappelijke en sociale vorming 2 2
Nederlands + 1 + 1
Plastische opvoeding 1 1
Praktijk/Stage Huishoudkunde 4 of 5 4 of 5
Toegepaste biologie 1 1
Toegepaste chemie 1 1
Toegepaste economie 1 1
Toegepaste fysica 1 1
Toegepaste informatica 1 1
Toegepaste Natuurwetenschappen/Labo Natuurwetenschappen 2 of 1 2 of 1
Toegepaste Wetenschappen/ Milieutechnologie 1 0
Toegepaste Wetenschappen/Voedingsleer 2 2
Toegepaste Wetenschappen/Voedingstechnologie 0 1
Complementair gedeelte  
Huishoudkunde/Ergonomie 0 of 1 0
Huishoudkunde/Textiel 0 of 1 0
Nederlands/Verbale expressie 0 of 1 0 of 1
Plastische opvoeding 0 of 1 0 of 1
Praktijk Huishoudkunde/Textiel 0 0 of 2
Toegepaste informatica 0 of 1 0 of 1
 

Het +-teken in de kolom met het aantal lestijden betekent dat dit bijkomende uren zijn voor dit vak. Dit vak wordt ook gegeven in de basisvorming.

In het Keuzegedeelte kan de school in het 5de en 6de jaar kiezen voor:
- 4u Praktijk/Stage Huishoudkunde en 2u Labo Natuurwetenschappen of
- 5u Praktijk/Stage Huishoudkund en 1u Labo Natuurwetenschappen.

De school kiest nog 4 aanvullende lestijden uit het complementaire gedeelte.

  Gesubsidieerd Officieel Onderwijs van de Steden en Gemeenten
 

Voor het vak Godsdienst / NC Zedenleer heb je keuze tussen Anglicaanse, Islamitische, Israëlitische, Katholieke, Orthodoxe, Protestantse Godsdienst of NC Zedenleer.

 
Basisgedeelte  
Aardrijkskunde 1 1
Engels 2 2
Frans 2 2
Geschiedenis 1 1
Godsdienst/Niet-confessionele zedenleer 2 2
Lichamelijke opvoeding 2 2
Nederlands 2 2
Wiskunde 2 2
Keuzegedeelte  
Expressie 1 1
Huishoudkunde 7 6/5
Opvoedkunde, Huishoudkunde 3 3
Stage 0 1 of 2
Toegepaste informatica 1 1
Toegepaste natuurwetenschappen 5 5
Complementair gedeelte  
Keuzevak(ken) 1, 2 of 4 1, 2 of 4
 
 
Wie wordt toegelaten tot "Sociale en technische wetenschappen" ?
 
Eerste leerjaar derde graad

Je wordt toegelaten:

  • als je geslaagd bent in het 2de leerjaar van de 2de graad ASO, TSO of KSO (hou wel rekening met eventuele clausuleringen).
  • als je een getuigschrift van de 2de graad ASO, TSO of KSO behaald hebt via Examencommissie van de Vlaamse Gemeenschap. In dit geval is er een gunstige beslissing nodig van de toelatingsklassenraad over de keuze van de studierichting.
  • als je geslaagd bent in het 2de leerjaar van de 3de graad BSO. In dit geval is een gunstige beslissing nodig van de toelatingsklassenraad.
  • als je leerling bent van het buitengewoon secundair onderwijs (Opleidingsvorm 1, 2, 3). In dit geval is er een gunstige beslissing nodig van de toelatingsklassenraad. In afwachting van deze beslissing wordt de leerling onder ontbindende voorwaarde ingeschreven.
De toelatingsklassenraad kan, onder bepaalde voorwaarden,  de gevolgen van een behaald B- of C-attest ongedaan maken.

Kom je uit een niet-Vlaamse onderwijsinstelling (buitenlandse -, Frans- of Duitstalige school in België) of uit een onthaalklas voor anderstalige nieuwkomers (OKAN), dan kan de toelatingsklassenraad van de school je toelaten tot dit leerjaar. Dit moet beslist worden binnen de 25 lesdagen vanaf je start in dat leerjaar.

Vanaf schooljaar 2014-2015 mag je, om toegelaten te worden, de leeftijd van 25 jaar niet hebben bereikt. Je mag secundair onderwijs volgen tot het einde van het schooljaar waarin je 25 wordt.  
De leeftijdsgrens telt niet:

  • als je in 2013-2014 voltijds gewoon secundair onderwijs hebt gevolgd en vanaf het schooljaar 2014-2015 je secundaire studies verderzet;
  • in de voorbereidende jaren op het hoger onderwijs, Se-n-Se-jaren, specialisatiejaren, het naamloos leerjaar en deze opleidingen van de derde graad TSO: optiektechnieken, orthopedietechnieken en tandtechnieken.
Tweede leerjaar derde graad

Je wordt toegelaten:

  • als je geslaagd bent in het 1ste leerjaar van de 3de graad TSO van dezelfde studierichting;
  • als je geslaagd bent in het 1ste leerjaar van de 3de graad TSO van een andere studierichting van hetzelfde studiegebied. In dit geval is een gunstige beslissing van de toelatingsklassenraad nodig.
  • als je geslaagd bent in het 1ste leerjaar van de 3de graad ASO, TSO of KSO in een studierichting van een ander studiegebied.
    In dit geval is een gunstige beslissing nodig van de toelatingsklassenraad na kennisname van advies delibererende klassenraad van studierichting die leerling in 1ste leerjaar van 3de graad met vrucht heeft gevolgd en deze beslissing is gebaseerd op ernstige medische, psychische, sociale of onderwijskundige redenen.
De toelatingsklassenraad kan, onder bepaalde voorwaarden,  de gevolgen van een behaald B- of C-attest ongedaan maken.

In afwijking van voorgaande voorwaarden kunnen leerlingen met tekorten voor bepaalde programmaonderdelen in het onderliggend leerjaar worden toegelaten.
In dit geval is een gunstige beslissing nodig van de toelatingsklassenraad van het structuuronderdeel waarvoor de leerling opteert na overleg met de delibererende klassenraad van het structuuronderdeel waaruit de leerling komt.
De inrichtende macht beslist of de school gebruik maakt van deze afwijkingsmogelijkheid.
De bedoeling is rekening te houden in individuele gevallen met specifieke onderwijskundige of organisatorische argumenten en meer individuele leertrajecten aan te bieden.
Als de school van die afwijking gebruik maakt gelden volgende uitzonderlijke modaliteiten:

  • de tekorten moeten weggewerkt zijn vóór het einde van het 2de leerjaar van de 3de graad (bv. via remediëring, bijkomende opdrachten, ...).
  • in het 1ste leerjaar wordt het oriënteringsattest vervangen door het attest regelmatige lesbijwoning
  • beslist de delibererende klassenraad van het 2de leerjaar van de 3de graad om een oriënteringsattest A van het 1ste leerjaar toe te kennen aan leerlingen die tekorten van het 1ste leerjaar hebben weggewerkt maar niet geslaagd zijn in het 2de leerjaar.


Leerlingen met een attest van regelmatige lesbijwoning over het 1ste leerjaar van de 3de graad, binnen het systeem van uitstel van de delibererende klassenraad tot het einde van desbetreffende graad, worden ook toegelaten.

Kom je uit een niet-Vlaamse onderwijsinstelling (buitenlandse -, Frans- of Duitstalige school in België) of uit een onthaalklas voor anderstalige nieuwkomers (OKAN), dan kan de toelatingsklassenraad van de school je toelaten tot dit leerjaar.
Dit moet beslist worden binnen de 25 lesdagen vanaf je start in dat leerjaar.

Vanaf schooljaar 2014-2015 mag je, om toegelaten te worden, de leeftijd van 25 jaar niet hebben bereikt.
Je mag secundair onderwijs volgen tot het einde van het schooljaar waarin je 25 wordt.  
De leeftijdsgrens telt niet:

  • als je in 2013-2014 voltijds gewoon secundair onderwijs hebt gevolgd en vanaf het schooljaar 2014-2015 je secundaire studies verderzet;
  • in de voorbereidende jaren op het hoger onderwijs, Se-n-Se-jaren, specialisatiejaren, het naamloos leerjaar en deze opleidingen van de derde graad TSO: optiektechnieken, orthopedietechnieken en tandtechnieken.
 
Wat kan je behalen na "Sociale en technische wetenschappen" ?
 
Eerste leerjaar derde graad

Je kan één van volgende Oriënteringsattesten behalen: A, B of C:

  • een Oriënteringsattest A, als je GESLAAGD bent;
  • een Oriënteringsattest B, als je GESLAAGD bent MAAR niet verder TSO mag volgen (dus enkel BSO is mogelijk);
  • een Oriënteringsattest C, als je NIET GESLAAGD bent;
  • een Attest van regelmatige lesbijwoning.
    Indien een school werkt volgens ‘het systeem van uitstel van de delibererende klassenraad tot het einde van een graad’, krijg je hiermee toelating tot het 2de leerjaar van de 3de graad.
Tweede leerjaar derde graad

Je behaalt:

  • een Diploma Secundair Onderwijs, als je GESLAAGD bent.
  • een Oriënteringsattest C als je NIET GESLAAGD bent.
  • een getuigschrift over de basiskennis van het bedrijfsbeheer wanneer de delibererende klassenraad beslist dat je voldaan hebt voor het programma bedrijfsbeheer.
    Let wel: de mogelijkheid wordt voorzien om dit getuigschrift uit te reiken.
    Dit is geen verplichting!
 
Mag ik tijdens het schooljaar nog veranderen ?
 
Eerste leerjaar derde graad

Veranderen van school mag altijd.
Tot en met 15 januari mag je binnen hetzelfde leerjaar veranderen van onderwijsvorm en/of studierichting.
In uitzonderlijke gevallen* kan de toelatingsklassenraad een overgang toestaan na 15 januari.

Tweede leerjaar derde graad

Veranderen van school mag altijd.
Veranderen van richting is niet toegelaten
In uitzonderlijke gevallen* kan de toelatingsklassenraad een overgang toestaan.

* Wanneer een overgang van studierichting en/of onderwijsvorm echt aangewezen is voor een individuele leerling, kan de toelatingsklassenraad een overgang toestaan na 15 januari
Het is onmogelijk een limitatieve lijst van ‘uitzonderlijke gevallen’ voor op te stellen. Na kennisname van het advies van de begeleidende klassenraad van de studierichting die de leerling tot dan toe volgt, beslist de toelatingsklassenraad of er ernstige medische, psychische, sociale of onderwijskundige redenen zijn. 
Zo kunnen bv. een verhuis naar een regio waar de tot dan toe gevolgde studierichting niet bestaat, psychische problemen die verband houden met een foute studiekeuze, studieverandering omwille van de aansluiting met een studiekeuze hoger onderwijs  of een allergie aan producten die eigen zijn aan de opleiding… geldige redenen zijn.

 

 
Wat na "Sociale en technische wetenschappen" ?
 

Na deze richting kan je gaan werken. Indien er beroepen aan deze richting zijn gekoppeld, kan je meer informatie vinden in de beroependatase.
Verder studeren kan ook. Afhankelijk van je capaciteiten, interesse en inzet is een doorstroming naar het hoger onderwijs mogelijk. Je krijgt hier per onderwijsniveau een oplijsting van een aantal inhoudelijk verwante vervolgopleidingen. Let wel dat een inhoudelijke verwantschap van een richting niet wil niet zeggen dat die richting vlot haalbaar is.

7de specialisatiejaren BSO

Je wordt toegelaten tot alle 7de specialisatiejaren bso van het studiegebied Personenzorg. 
Dit betekent echter niet dat in de praktijk alle overgangen vanzelfsprekend zijn.
Als je een specialisatiejaar wilt volgen in een ander studiegebied moet je de toestemming hebben van de toelatingsklassenraad van de school.
Sommige studierichtingen worden in geen enkele school ingericht.
Dit kan jaarlijks wijzigen. 
Als je slaagt in dit specialisatiejaar behaal je het diploma secundair onderwijs.
Dit geeft toegang tot verdere opleidingsmogelijkheden zoals het Se-n-Se en het hoger onderwijs.
Voor een aantal richtingen in het hoger onderwijs kan je een voorbereidend jaar volgen.

Er is één 7de jaar dat zich specifiek richt op doorstroming naar het hoger onderwijs. Meer info vind je hier

 
Dit zijn de mogelijkheden:
Kinderbegeleider duaal (BSO - Derde leerjaar)
Kinderzorg (BSO - Derde leerjaar)
Organisatie-assistentie (BSO - Derde leerjaar)
Thuis- en bejaardenzorg / zorgkundige (BSO - Derde leerjaar)
Zorgkundige duaal (BSO - Derde leerjaar)
 
Se-n-Se

Met je diploma secundair onderwijs op zak kan je starten in alle Se-n-Se-opleidingen van hetzelfde studiegebied waarin je je diploma hebt behaald. Dit betekent echter niet dat in de praktijk alle overgangen vanzelfsprekend zijn. Informeer je goed bij de scholen!
Een Se-n-Se-opleiding volgen uit een ander studiegebied kan enkel mits akkoord van de toelatingsklassenraad van de school.

Dit zijn de Se-n-Se-jaren van dit studiegebied:
Animatie in de ouderenzorg (TSO - Se-n-Se)
Apotheekassistent (TSO - Se-n-Se)
Internaatswerking (TSO - Se-n-Se)
Leefgroepenwerking (TSO - Se-n-Se)
Tandartsassistentie (TSO - Se-n-Se)
 
Voorbereidend jaar

In het aso en het kso worden 7de jaren ingericht als voorbereidend jaar op het hoger onderwijs.
In het aso gaat het om een jaar dat tekorten in de vooropleiding wiskunde en wetenschappen wil bijwerken.
In het kso bereiden deze jaren voor op de artistieke toelatingsproeven van het hoger onderwijs.
Sommige voorbereidende jaren worden in geen enkele school ingericht.
Dit kan jaarlijks wijzigen. 

 
HBO5

Het hoger beroepsonderwijs positioneert zich op niveau 5 van de Vlaamse kwalificatiestructuur; vandaar de roepnaam HBO5. Het maakt deel uit van het hoger onderwijs en situeert zich qua niveau net onder de professionele bachelor. 
De opleidingen uit het HBO bereiden voor op het uitoefenen van een beroep. 
Er zijn twee soorten:
- de graduaatsopleidingen 
- de opleiding hoger beroepsonderwijss Verpleegkunde. 
Let wel dat de toelatingsvoorwaarden voor beide soorten verschillen, maar met een diploma secundair kan je altijd starten in elke opleiding van het HBO5. Controleer daarom goed de toelatingsvoorwaarden.

Via deze link kan je meer lezen over de graduaatsopleidingen, het aanbod, ….

Er zijn inhoudelijk geen aansluitende opleidingen
 
Professionele Bachelors

Met een diploma secundair mag je starten in een professionele bacheloropleiding.
Na het tso is de overstap naar een inhoudelijk verwante richting meestal haalbaar.
Houd bij je keuze zeker rekening met je vooropleiding.
Na het bso is dit veel minder vanzelfsprekend owv de zwakkere theoretische vooropleiding. De studierendementscijfers die bij elke richting vermeld worden onder het gelijknamige tabblaadje, informeren je over gemaakte keuzes en gemiddeld studiesucces.
Bespreek je keuze grondig vooraleer te beslissen.

Dit zijn de inhoudelijk aansluitende opleidingen:
Toegepaste gezondheidswetenschappen
Zorgtechnologie
Wellbeing- en vitaliteitsmanagement : Wellness & spamanagement
Facility management
Maatschappelijke veiligheid
Educatieve opleiding: Lager onderwijs
Optiek en optometrie
Orthopedagogie : Toegepaste jeugdcriminologie
Orthopedagogie
Sociaal werk : Maatschappelijk werk
Sociaal werk : Maatschappelijke advisering
Sociaal werk : Personeelswerk
Sociaal werk : Sociaal-cultureel werk
Verpleegkunde
Vroedkunde
Ergotherapie
Gezinswetenschappen
Logopedie en audiologie : Audiologie
Logopedie en audiologie : Logopedie
Medische beeldvorming
Educatieve opleiding: Kleuteronderwijs
Orthopedie : Orthopedische technologie
Orthopedie : Schoentechnologie voor sport en revalidatie
Podologie
Toegepaste psychologie : Arbeids- en organisatiepsychologie
Toegepaste psychologie : Klinische psychologie
Toegepaste psychologie : Schoolpsychologie en pedagogische psychologie
Toegepaste psychologie : Algemene opleiding
Voedings- en dieetkunde
Educatieve opleiding: Secundair onderwijs : Gezondheidsopvoeding
Pedagogie van het jonge kind
Sociaal werk : Kunst- en cultuurbemiddeling
Mondzorg
Wellbeing- en vitaliteitsmanagement : Care & vitaliteitsmanagement
Wellbeing- en vitaliteitsmanagement : Coaching & wellbeingmanagement
Sociaal werk : Algemene opleiding
 
Academische Bachelors

Met een diploma secundair mag je starten in de meeste academische bacheloropleidingen.
Voor enkele opleidingen gelden extra toelatingsvoorwaarden.
Let wel dat deze opleidingen sterk theoretisch zijn en dat een instap na tso, en vooral na bso, zeker niet vanzelfsprekend is.
Deze opleidingen worden meestal door een universiteit georganiseerd.  
Uitzonderingen hierop zijn de opleidingen \'Nautische wetenschappen\', georganiseerd door de Hogere Zeevaartschool en de kunstrichtingen in de studiegebieden \'Muziek en Podiumkunsten\' en \'Audiovisuele en Beeldende Kunst\', die door een School of Arts worden georganiseerd.
De academische opleidingen zijn voor de theorie een pak moeilijker dan de professionele bachelors. De studierendementscijfers die bij elke richting vermeld worden onder het gelijknamige tabblaadje, informeren je over gemaakte keuzes en gemiddeld studiesucces.
Je doet er goed aan je keuze en je kansen op studiesucces vooraf grondig te bespreken met je ouders, leerkrachten, het CLB,...

Dit zijn de inhoudelijk aansluitende opleidingen:
Psychologie : Theoretische en experimentele psychologie
Psychologie : Klinische psychologie
Psychologie : Bedrijfspsychologie en personeelsbeleid
Psychologie : Algemene opleiding
Revalidatiewetenschappen en kinesitherapie
Milieu- en preventiemanagement
Onderwijskunde
Pedagogische wetenschappen : Algemene opleiding
 

Uiteraard zijn nog andere keuzes mogelijk.
Er zijn ook opleidingsmogelijkheden in het Volwassenenonderwijs, bij Syntra, bij VDAB, bij Defensie, Politie, ...

 

Deze informatie komt van de website www.onderwijskiezer.be.
Heb je nog vragen, maak dan gebruik van het vragenformulier op de website.